‘Waterstof lost een probleem op dat er straks niet meer is’

Waterstof heeft voor de markt van personenauto’s geen toekomst. Elektrisch rijden wint de komende jaren dusdanig veel terrein dat over een paar jaar waterstof niet meer nodig is. “Het is een oplossing voor een probleem dat er straks niet meer is”, betoogt consultant voor elektrisch vervoer Michel Bayings. Lees hieronder zijn column.

Rijden op waterstof versus rijden op elektriciteit. Een discussie die steeds vaker gevoerd wordt. Voor beiden heb je de ‘believers’ en ‘non-believers’. En hoewel ik niets tegen waterstof heb, geloof ik totaal niet in het gebruik van waterstof als alternatief voor elektriciteit voor personenauto’s. De afgelopen tijd is er via verschillende media aandacht aan besteed. Hierbij mijn bijdrage aan de discussie.

Elektrisch

Vooropgesteld, technisch gezien is rijden op waterstof net als op directe elektriciteit geen raketwetenschap meer. Vanuit dat oogpunt is het ook niet experimenteel. Van waterstof (wat hetzelfde is als ‘fuel cell vehicle’ of FCV) wordt elektriciteit gemaakt in de auto, waardoor in feite elke waterstofauto ook een elektrische auto is.

Waterstof heeft twee grote voordelen. Je kunt het relatief snel tanken en de actieradius van één tank is momenteel al zo’n zes- tot zevenhonderd kilometer. Maar daarmee heb je het op dit moment ook wel gehad. Als je waterstof écht tot een succes wilt maken, heb je vier belangrijke zaken nodig:

  • Geen of weinig alternatieven voor de betreffende doelgroep
  • Veel verschillende waterstofauto’s
  • Een goede tank-infrastructuur
  • Betaalbaarheid

Bij alle vier die parameters zijn er nu grote problemen. Om met de laatste te beginnen: de betaalbaarheid van zowel de waterstofauto’s als de benodigde tank-infrastructuur is er niet. Anders gezegd, het is nu feitelijk onbetaalbaar. De eerste watestof-Hyundai’s kostten 140.000 euro per stuk en de nieuwe Toyota Mirai, als die al naar Nederland komt, zal 70.000 euro kosten.

Infrastructuur

De benodigde infrastructuur is ook extreem duur. Niet alleen om een waterstofstation aan te leggen, maar ook om de waterstof erheen te transporteren. En de prijs van het waterstof dat je tankt, is ook relatief hoog. Eén kilo, waar je honderd kilometer op kunt rijden, kost ongeveer twaalf euro. Benzine, diesel en echte elektriciteit zijn alle drie goedkoper.

Dan de eerste parameter: de alternatieven voor waterstof. We hebben gezien (en nog steeds) dat er heel veel types en merken auto’s moeten zijn, willen mensen overstappen op een andere brandstof. Men wil keuze. Vooralsnog zijn Hyundai en in mindere mate Toyota de enige die echt inzetten op FCV. De andere merken zijn op zijn minst afwachtend of wijzen het af.

Autofabrikanten

Soms is dit ook afhankelijk van welke afdeling binnen autofabrikanten dit komt, maar massale adoptie is nog ver te zoeken. Bij elektrische auto’s zijn we nu vijf jaar verder en langzaam komen er meer modellen en merken die de massa ook bevallen, zoals de Golf en de Tesla. Als je FCV zo doorzet en stelt dat je over vier jaar een eerste beperkte serie modellen en types hebt, dan moet je kijken hoe ver elektrische voertuigen, qua actieradius en prijs gevorderd zijn.

Tegen die tijd is het heel normaal om minimaal driehonderd kilometer met een elektrisch voertuig op één laadbeurt te kunnen rijden en zijn de prijzen ook redelijk (nog wel hoog, maar voor de grote groep zakelijke rijders goed te doen). Dat zal de jaren daarna oplopen naar een nog grotere actieradius, voor minder geld.

Snelladers

Tevens is er dan een nog betere infrastructuur, waardoor je overal je auto kunt opladen, inclusief een netwerk van honderden snelladers. Waar de overheid voor waterstof nu inzet op minimaal twintig stations over pas zes jaar. Kortom: waterstof voor personenauto’s is een oplossing voor een probleem dat er straks niet meer is.

Waterstof kan wel prima werken in andere sectoren, zoals vracht- en busvervoer en mogelijk als toekomstige ‘range-extender’ voor gewone auto’s met stekker, als dat dan nog nodig is. Aanbieders moeten in ieder geval niet proberen in een markt te gaan zitten die geen markt voor ze is. Door zich te richten op een markt waar ze echt toegevoegde waarde kunnen geven, maken ze hun eigen kansen veel groter.

Ik ben niet tegen waterstof. Zie zelfs kansen. Maar niet voor grootschalig gebruik in personenauto’s. Het leek mij goed om langs deze weg uitspraken uit mijn eerdere column hierbij wat te onderbouwen.

Michel Bayings is sinds 2008 actief op het gebied van elektrisch vervoer. Hij helpt internationale bedrijven en organisaties met het opzetten en het maken van keuzes op het gebied van elektrisch vervoer en bijbehorende laad-infrastructuur. Eerst vanuit IT-dienstverlener Logica (CGI) en TNO en inmiddels ruim een jaar vanuit zijn eigen bedrijf Emobility Consulting. Hij is betrokken bij onder andere Stichting E-laad, het Formule E Team en Open Charge Alliance. Daarnaast is hij adviseur van branchevereniging voor laadinfra eViolin.

www.emobilityconsulting.nl

Lees ook: 200.000 elektrische voertuigen in 2020 reëel of onhaalbaar

Auteur: Tom van Gurp

Tom van Gurp is hoofdredacteur van TankPro Magazine en volgt de petrolbranche al vele jaren.

26 reacties op “‘Waterstof lost een probleem op dat er straks niet meer is’”

Mike Belinfante|02.04.15|09:47

Geachte heer Bayings,
Even een paar nuanceringen:
De Hyundai ix35 Fuel Cell kost geen 140.000, maar 55.000 euro.
Een kilo waterstof kost geen 12 euro, maar tussen de 8 en 10 euro.
Er zijn niet verschillende waterstofauto met diverse systemen. Er is één uniform systeem.
De komende jaren zal de infrastructuur sterk verbeteren, al gaat het inderdaad in dat opzicht (nog) niet zo snel.
Elektriciteit geleverd door snel laadstations is erg kostbaar.
Vriendelijke groet
Mike Belinfante
Hyundai Nederland

NOVE|02.04.15|12:18

In de wat verdere toekomst zouden auto’s voorzien van een brandstofcel, die gevoed worden door waterstof nog een hele andere rol kunnen gaan spelen: die van energieleverancier: overdag tanken en een rit maken, ’s avonds aan het huis koppelen om energie te leveren.
Waterstof kan een belangrijke rol gaan spelen als buffer om duurzaam opgewekte energie op te slaan. Al met al niet verstandig om op voorhand waterstofauto’s al af te schrijven.

Erik de Vries
NOVE
http://www.facebook.com/brandstofhandel

Auke Hoekstra|02.04.15|15:09

Ik onderschrijf je analyse en wil er vanuit de natuurkunde nog een argument aan toevoegen: rijden op waterstof kost 3x zoveel elektriciteit.

Duurzame waterstof maak je met elektriciteit (elektrolyse) en in de auto ga je middels een brandstofcel weer terug naar elektriciteit. Beide omzettingen kosten veel energie.

Maar wie weet krijg je (als elektriciteit, waterstof, brandstofcellen, opslag en distributie heel goedkoop worden) PHEV’s met waterstof als range extender, vooral voor vrachtwagens.

Paul Harleman|03.04.15|11:22

Ik ben het met je eens Michel. Ben er zelfs van overtuigd dat ook laadstations in de toekomst grotendeels overbodig zijn. Als de zonnecel technologie sterk verbetert, nieuwe batterijtechnologieen hogere opslag in kleinere batterijen mogelijk maakt en we in staat zijn om zonneceltechnologie in metaal, coatings en glas te verwerken dan is de carrosserie van de auto tevens het laadstation.

Michel Bayings|03.04.15|22:41

De Hyundai ix35 Fuel Cell is inderdaad recent heel fors afgeprijsd. Hij kost gewoon 66.500 Euro inclusief BTW. Bij het waterstof station aan de A15 van Air Liquide betaalde je bij de opening in september vorig jaar 12,10 Euro voor een kilo waterstof. En het station zelf heeft 2,5 miljoen Euro gekost! Dat snellaad stations voor elektriciteit relatief erg kostbaar is is niet zo. Het is minder aantrekkelijk dan langzaam laden, maar je hebt als gebruiker hierbij tenminste de keuze.

Michel Bayings|03.04.15|22:47

Waterstof kan je gebruiken om elektriciteit in op te slaan. Maar het is wel extreem inefficient. Het zal mogelijk op industrieel gebied gebruikt kunnen worden, maar als je je auto als energiecentrale wilt gebruiken, moet je gewoon er duurzame energie laden en die weer direct terugleveren aan je huis.

Ik schrijf waterstof niet af. Maar zie het met beste wil van de wereld niet als alternatief voor de energie voor elektrische personenwagens.
Maar ik laat me graag overtuigen van het tegendeel.

Henryk Brinksma|05.04.15|10:00

Jammer van de suggestieve titel van je artikel. Je doet nogal ongenuanceerde uitspraken over het gebruik van waterstof. Als je prijzen wilt vergelijken, neem dan ook het uurloon van de medewerker mee die 2 tot 4 uur naast de laadpaal staat.

Een Waterstof Fuel Cell produceert electriciteit uit waterstof. Het is dus een manier om “stroom” mee te nemen. Zie het als een mobiele acculader. Waterstof kun je in 3 minuten tanken en een fuelcell scheelt kilos aan accu’s.

NOVE|08.04.15|09:07

De auto als energiecentrale (op waterstof): TU Delft gaat er mee aan de slag, zie http://www.telegraaf.nl/feed/krant/krant_binnenland/23897058/__Automotor_wordt_energiecentrale__.html

Yves Soudan|10.04.15|08:34

Beste Michel,
Een bekend spreekwoord is ” wie appelen vaart, die appelen eet”. Ik kan mij helaas niet aan de indruk onttrekken dat je voor eigen parochie spreekt.
Ook stroom voor de elektrische auto wordt ergens opgewekt.In de huidige tijd voornamelijk door kolen gestookte centrales.Dus of die elektrische auto nu echt schoner is? Daarnaast m.b.t. infrastructuur het zal vele malen goedkoper zijn bestaande tankstations te voorzien van waterstofpompen dan 25% van elk huishouden van een oplaadpunt.

Marcel Bodewes|25.04.15|14:48

Ik ben het eens met de heer Y.Soudan. Het elektrisch rijden heeft alleen toekomst als we een beter alternatief vinden voor de opslag van energie in de gewone accu. Juist het omzetten van de energie naar iets anders zou de toekomst moeten krijgen. Want daar gaat het vaak om. Dat we nu betere accu’s hebben en dat we die sneller kunnen laden dan vroeger heeft natuurlijk te maken met de subsidie die naar deze industrie gaat. We moeten juist meer in zetten op betere alternatieven voor die rare accu.

Michel Bayings|06.07.15|22:00

Beste Henryk, een medewerker die 2 tot 4 uur naast een laadpaal staat? Hij mag het van mij doen, maar ik ken deze gevallen niet. Dat je waterstof sneller kan tanken is een feit. Maar als ik thuis kom en de auto aan de stekker zet, is er geen enkele reden waarom hij in 3 minuten tijd opgeladen moet zijn. Sterker nog. Liever niet. Pak de momenten waarop de energie het goedkoopste is.

Michel Bayings|06.07.15|22:04

Beste Yves, onderzoek door verschillende wetenschappelijk en erkende onderzoeksinstellingen tonen aan dat zelfs in de meest vervuilend opgewekte energie situatie, elektrisch nog altijd minimaal 28% schoner is dan benzine. Voor de kosten van een laadpunt gaat de vergelijking wat mank. Als mensen zelf betalen voor een oplaadpunt thuis is dat wat anders dan een pompstationhouder een paar ton te laten betalen voor een Waterstof laadpunt.

Sven Dijkstra|07.08.15|00:18

Ik heb de discussie gevolgd en ik ben aardig blij erom dat er nagedacht word. Je zou het ook zo kunnen voorstellen dat werkelijk niemand erom zou malen en als kudde dieren blijven doorskelteren op fosiele brandstoffen terwijl de oplossinging voor het grijpen liggen als wij er de moeite voor doen erin te verdiepen en de nieuwe technologiën naar de praktijk van allerdag te brengen.
Persoonlijk vind ik het een hype dat de aarde zal bezwijken als wij niet overstappen op duurzame alternatieven.

Sven Dijkstra|07.08.15|00:31

En dit wilde ik graag nog zeggen: Ik sta achter waterstof.

Miguel Derijcke|17.01.16|16:15

De productie van waterstof kan langsover alle mogelijke ecologische energiebronnen ,in loco ,goedkoop verwezenlijkt worden .

De stockage kan enig know-how inhouden maar is bij firma’s als Air Liquid onder de knie.
Dit jaar koop ik zo’n voertuig ,alleen als statement tegen de efemere olietijdperk

Marc Appels|16.02.16|10:35

Amice,
Waterstof heeft wel kansen echter het probleem van doorgroei zit niet louter in kosten, distributie, aanpassing technologie etc.
De beperkende factoren komen voort uit machtsverhoudingen in de wereld. Studies wijzen uit dat FCV als power station veel meer zou kunnen en zelfs woningen en utiliteit i.c.m. zon en windenergie hybride zou kunnen maken.
Dit heeft grote gevolgen voor business modellen van reguliere energieleveranciers en fiscale overheden die hun inkomsten zien verdampen.

Adrie Kooijman|05.03.16|09:13

Momenten waarop de energie het goedkoopst is? Nog steeds niet. Verschil tussen hoog- en laagtarief is juist kleiner geworden.

Zelfs bij een snellader duurt laden ruim langer dan benzine of waterstof, juist zakelijke reizigers worden onderweg met lege accu geconfronteerd.

Met een paar procent elektrische auto’s is het al (ruzie) zoeken naar een vrije laadpaal op een parkeerplaats. Wordt leuk als de meerderheid van de auto’s elektrisch wordt.

Nieuwe accutechnologie ontwikkelen gaat langzaam.

Adrie Kooijman|05.03.16|09:19

Waterstof kun je op vele manieren maken. Groen of grijs. Waterstof slaat veel makkelijker op dan elektriciteit.

Bij de introductie van de Prius lachte elke fabrikant, nu, twintig jaar later(!) leveren vrij alle merken meerdere hybrides.

We zullen zien wie over twintig jaar gelijk blijkt te hebben. Ik durf er wel een fles whiskey op te verwedden dat er dan meer waterstofauto’s dan accu-auto’s zijn ;)

Hans Boef|27.04.16|12:05

Wat vergeten wordt is dat de hele techniek rondom de brandstofcel nog in z’n kinderschoenen staat. De eerste vehicles zijn niet lang geleden op de Amerikaanse markt gezet, veredelde proefmodellen, onbetaalbaar feitelijk, die je alleen kon leasen.
Inmiddels zijn een paar jaar later betaalbare modellen van Toyota/Huyndai. Denk 5 jaar verder en de prijzen zouden nog veel verder kunnen dalen mits er voldoende aantallen geproduceerd kunnen worden.
Daarvoor is eerst een goede infrastructuur nodig.

Koen Willems|30.06.16|12:14

Wat wil de klant en wat vind de klant belangrijk? Het antwoord: het maakt de klant niet uit of hij op benzine, waterstof of elektriciteit rijdt, maar de (gemiddelde) klant wil goedkoop rijden en snel en zonder gedoe flinke afstanden kunnen rijden. Ik kijk daarom niet zo negatief naar waterstof. Denken in oplossingen en niet in problemen. En die oplossingen gaan zeker komen! Over vijf jaar rijden er veel meer waterstofauto’s, waarom? Omdat accu’s heel langzaam ontwikkeld worden (te langzaam).

Liaz Pino Bougoufa|25.08.16|16:56

€140000 en nog een hoop feiten die hij ter plaatse verzonnen heeft…
Iedereen mag blijkbaar onzin verkopen tegenwoordig :)

Erwin Aerts|17.10.16|16:00

Waterstof kan ook geproduceerd worden met bv algen. Batterijen hebben nog steeds grondstoffen nodig en de ontginning van die grondstoffen brengt ook de nodige CO2 equivalenten met zich mee. En grondstoffen geraken natuurlijk uiteindelijk ook op. Verder zullen we voor de elektriciteitsproductie ook meer en meer afhankelijk zijn van zonne- of windenergie. Energie die met pieken werkt en opgeslagen moet worden. Als dit in batterijen moet gebeuren zal de vraag stijgen en de prijs dus ook.

Yves Dezutter|21.01.17|09:48

Als iedereen elektrisch zou rijden en men komt ’s avonds thuis om de wagen op te laden, dan ben ik er zeker van dat in het land de gevreesde black out van het net er direct is. waterstof kan geproduceerd worden met windenergie of zonne-energie en de waterstof is beschikbaar als die nodig is.

R Harkema|18.08.17|23:05

lees eerst maar eens het boek “de waterstofeconomie” van Jeremy Rifkin. Dan krijg je duidelijker inzicht hoe de wereld van energieleveranciers in elkaar steekt.

Daniël Peeters|06.09.17|09:52

Ik heb gelezen dat er aan het huis via zonnecellen eigen waterstof kan geproduceerd worden.
Men heeft volgens mij schrik dat mensen onafhankelijk worden van een toeleveranciers qua energie. Daarom denkt men inderdaad in problemen en niet naar gerichte oplossingen.

ik ben pro waterstof en zonnecellen.

jan jhgeerts@hotmail.com|24.01.18|14:19

Vreemd dat zo’n objectieve onafhankelijke E-consultant voor E is? Weer iemand die niet verder wil kijken dan het stopcontact diep is. Waarom liggen de E-oplaadpunten alle naast een hotel-cafe-restaurant? Precies, je hebt ze alle drie nodig. Het meest domme is echter dat milieu-vriendelijke alternatieven elkaar in de haren gaan zitten.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.